نرخ مالیات روی هر کالا، محاسبهٔ خودکار در فاکتور و گزارش مالیات فروش و خرید فصل برای آماده کردن اظهارنامهٔ ارزش افزوده.
مالیات بر ارزش افزوده برای کسب‌وکارهای مشمول، هر فصل یک کار مهم و پردردسر است: جمع کردن فاکتورهای فروش و خرید، جدا کردن مالیات هر کدام و آماده کردن اظهارنامه. اگر از روز اول مالیات در فاکتورها درست ثبت شود، آخر فصل فقط یک گزارش می‌گیرید. این مطلب نشان می‌دهد ارزش افزوده در حسابدار چطور کار می‌کند.
ارزش افزوده به زبان ساده
وقتی می‌فروشید، مالیات را از خریدار می‌گیرید (مالیات فروش). وقتی می‌خرید، مالیات را به فروشنده می‌دهید (مالیات خرید). در اظهارنامه، تفاوت این دو را به سازمان امور مالیاتی می‌پردازید یا اگر خرید بیشتر بوده، طلبکار می‌شوید. پس هم مالیات فروش و هم مالیات خرید باید درست ثبت شوند.
قدم ۱: نرخ پیش‌فرض
در «تنظیمات کسب‌وکار» نرخ پیش‌فرض ارزش افزوده را بگذارید. هر کالای تازه همین نرخ را می‌گیرد. اگر مشمول نیستید، صفر بگذارید.
قدم ۲: نرخ هر کالا
کالاهای معاف (مثل بعضی اقلام اساسی) یا با نرخ متفاوت را در تعریف کالا جدا تنظیم کنید. در فاکتور، نرخ هر ردیف از کالا می‌آید و می‌شود همان‌جا هم عوضش کرد.
قدم ۳: کد اقتصادی طرف حساب
برای مشتریان و تأمین‌کنندگان حقوقی یا مشمول، کد اقتصادی و شناسهٔ ملی را در پروندهٔ شخص وارد کنید. روی فاکتور رسمی چاپ می‌شود و در گزارش ارزش افزوده هم می‌آید.
محاسبه در فاکتور
- مالیات هر ردیف روی مبلغ بعد از تخفیف حساب می‌شود.
- کالاهای معاف و مشمول در یک فاکتور با هم مشکلی ندارند.
- جمع مالیات جدا روی فاکتور نمایش داده و چاپ می‌شود.
- برگشت از فروش و خرید، مالیات همان اقلام را برمی‌گرداند.
گزارش ارزش افزوده
- به «گزارش‌های مالی ← گزارش مالیات بر ارزش افزوده» بروید.
- بازهٔ فصل را انتخاب کنید (مثلاً اول تیر تا آخر شهریور).
- گزارش فاکتورهای دوره را با تاریخ، شماره، طرف حساب، کد اقتصادی، مبلغ بدون مالیات و مالیات نشان می‌دهد.
- جمع مالیات فروش و خرید و تفاوت آن‌ها پای گزارش است.
- خروجی اکسل بگیرید و برای تکمیل اظهارنامه یا به مشاور مالیاتی بدهید.
بخش «سامانهٔ مودیان» در حسابدار، برای هر فاکتور فروش شمارهٔ مالیاتی ۲۲ رقمی و بستهٔ استاندارد صورتحساب الکترونیکی را می‌سازد و نتیجهٔ ارسال را نگه می‌دارد (توضیح کامل). ارسال مستقیم از خود حسابدار هنوز نیست و بسته را شرکت معتمد یا نرم‌افزار ارسال شما می‌فرستد.
مالیات فروش به حساب «مالیات بر ارزش افزودهٔ فروش» (بستانکار) و مالیات خرید به «مالیات بر ارزش افزودهٔ خرید» (بدهکار) می‌رود. در پایان فصل، تهاتر این دو و پرداخت به سازمان را با سند دستی و پرداخت ثبت کنید. قفل اسناد را بعد از ارسال اظهارنامه روی پایان فصل بگذارید تا عددها تغییر نکنند.
هر هفته فاکتورهای خرید را ثبت کنید، نه آخر فصل. فاکتور خریدی که ثبت نشود، مالیات خریدش را از دست می‌دهید و مالیات بیشتری می‌پردازید.
